logo

U bent hier

Eerste editie Difference Day smaakt naar meer

Vrijheid van pers, meningen en meningsuiting gevierd 

difference day

Op 3 mei, de Internationale Dag van de Persvrijheid, vond in de Brusselse Bozar de allereerste Difference Day plaats.

Tijdens Difference Day werd de persvrijheid gevierd vanuit een breed perspectief. Meer algemeen behelst persvrijheid immers vrijheid van meningsuiting. Maar ook het respecteren van verschillen en het oneindig brede scala aan stemmen, opinies en zienswijzen.

De initiatiefneemster, professor Caroline Pauwels, benadrukte dat het belangrijk is om vrijuit te kunnen spreken en om de moed te hebben dit te doen, maar dat het ook belangrijk is om de moed te hebben om te luisteren. Dat is de essentie van Difference Day. 

Difference Day werd georganiseerd door het Brussels Platform voor Journalistiek (op haar beurt een initiatief van de VUB, ULB en Erasmushogeschool Brussel), het digitaal onderzoekscentrum iMinds, de Evens Foundation en het Paleis voor Schone Kunsten, Bozar.

Op het programma stonden kritische lezingen, een reeks knetterende debatten en de vertoning van de NSA-spionagedocumentaire Citizenfour. Tussendoor kon het talrijk opgedaagde publiek twee tentoonstellingen, verzorgd door Press Cartoon Belgium en Amnesty International, bezoeken.

Specifieke journalisten en initiatieven gevierd

Het European Gala for Freedom of Expression vormde de apotheose van de eerste Difference Day. VRT-journalist Tim Pauwels gidste het publiek door een avond vol prijsuitreikingen, gesprekken en getuigenissen.

Naast de journalistieke kernwaarden, werden, meer specifiek, ook de volgende journalisten en journalistieke initiatieven gevierd. 

iMinds kende haar 'Press for More'-award, die technologische innovatie in de journalistiek beloont, toe aan het Zwitserse ObViz.com. ObViz – if it’s not obvious, it’s ObViz – helpt mensen controversiële onderwerpen doorgronden aan de hand van geavanceerde artificiële intelligenties. 

Ook de Belgische Evens Foundation, die het harmonieus samenleven binnen een vreedzaam Europa bevordert, deelde een prijs uit. De Evens Prijs voor Europese Journalistiek ging naar Europaverslaggever bij de Volkskrant Marc Peeperkorn. In zijn dankwoord stelde hij dat het Europese debat volgens hem niet genationaliseerd is, maar dat het nationale debat ge-Europeaniseerd is. Hij benadrukte daarbij dat journalisten vooral tijd nodig hebben om goede verhalen te kunnen brengen. Tijd om te netwerken, tijd om met veel mensen te praten. Tijd die steeds meer onder druk staat. 

Tussendoor  was er, onder andere, een pakkende toespraak van de Mexicaanse journaliste Anabell Hernández, winnaar van de WAN Golden Pen in 2012. Over hoe je je eigen leven op het spel zet als je in Mexico aan journalistiek doet. Waar noch de drugskartels, noch de regering zitten te wachten op een vrije pers. "Zonder een vrije pers valt een samenleving ten prooi aan propaganda. En kan er in Mexico nooit iets ten goede veranderen."

Blikvanger van de avond was de uitreiking van de Difference Day Honorary Title for Freedom of Expression. Dit is een gezamenlijke onderscheiding van de VUB en ULB, die samen de Brussels University Alliance vormen. Ze werd uitgereikt door beide rectoren, Paul De Knop en Didier Viviers, aan de Saoudi-Arabische blogger Raif Badawi. Hij kon de prijs evenwel niet zelf in ontvangst nemen, want hij zit sinds 2012 in de cel. In 2014 werd hij veroordeeld tot tien jaar gevangenisstraf en duizend zweepslagen.

raif badawi

Onder internationale druk en na protestacties van onder andere Amnesty International is de uitvoering van deze laatste straf, na een eerste reeks van vijftig zweepslagen in januari, voorlopig opgeschort. Maar Badawi's lot blijft uitermate onzeker. Zijn vrouw Ensaf Haidar stuurde vanuit Canada een emotionele videoboodschap naar Brussel. Een vriendin en medestander, de Oostenrijkse Nina Scholz, nam de prijs zondagavond in ontvangst, ook al had ze lang gehoopt "dat Raif hem zelf in ontvangst had kunnen nemen". Maar daar besliste de Saoedische overheid dus anders over. Hopelijk brengt het blijvend, onverschrokken en niets ontziend uitoefenen van de op Difference Day gevierde vrijheden daar tegen de volgende editie mee verandering in.

72157652349803051