logo

Ethische Commissie Humane Wetenschappen

De onafhankelijke Ethische Commissie Humane Wetenschappen aan de Vrije Universiteit Brussel onderschrijft in haar beoordelingen het algemeen onderzoeksbeleid van de Vrije Universiteit Brussel zoals het streven naar een gezonde onderzoekscultuur, kwaliteitsvolle onderzoeksoutput en wetenschappelijke integriteit in onderzoek.

De Commissie verleent een ethisch advies aan onderzoekers. Ze toetst de verenigbaarheid van het ter advies voorgelegde onderzoek aan de ethische beginselen en normen. Verder kan de Commissie een algemeen ethisch beleidsadvies verlenen omtrent ontwikkelingen op het gebied van onderzoek, in zoverre deze een duidelijke ethische dimensie hebben en relevant zijn voor onze universiteit. 

De Commissie is zodanig samengesteld dat alle disciplines in de Humane Wetenschappen erin vertegenwoordigd zijn. De effectieve leden en hun plaatsvervangers worden overeenkomstig het regelement betreffende de bijzondere adviesorganen van de Onderzoeksraad aangewezen door de onderzoeksraad. Het aangeduide lid zetelt in de Commissie ten persoonlijke naam. In de Commissie zetelt steeds minstens één ethicus en één jurist onder de leden. 

De vergaderingen van de Commissie verlopen met gesloten deuren. De leden van de Commissie zijn gehouden door de discretieplicht. Het is mogelijk dat de personen die de Commissie om advies gevraagd hebben uitgenodigd worden teneinde hun vraag toe te lichten of om vragen van de leden van de Commissie te beantwoorden. De Commissie kan tevens deskundigen uitnodigen teneinde ze te horen en ze desgevallend – met raadgevende stem – aan de beraadslaging te laten deelnemen. In dat geval zijn de aldus uitgenodigde deskundigen eveneens gehouden door de discretieplicht.

Richtlijnen ECHW


Download hier
E-mail Secretariaat ECHW
ECHW@vub.be

Telefoon
+32 2 629 21 39

Samenstelling ECHW


Bekijk

Intranet voor Onderzoekers


Ga naar

Ethische Commissie Dual Technologies, Military Research & Misuse

Opdracht

De Ethische Commissie Dual Technologies, Military Research and Misuse is verantwoordelijk voor het volgende:

  • Het controleren of VUB-activiteiten voldoen aan de relevante bepalingen omtrent het exporteren van dual technologies .
  • Het controleren of VUB-activiteiten voldoen aan de relevante bepalingen omtrent het exporteren van militaire goederen.
  • Ethische evaluatie van activiteiten die ondernomen worden in samenwerking met militaire- of defensiepartners, of die bekostigd worden door militaire- of defensiefinanciering.
  • Het Evalueren van onderzoeksactiviteiten het risico lopen misbruikt te worden en het verlenen van advies of het opstellen van maatregelen om deze risico’s te mitigeren.
  • Het verlenen van ethische goedkeuring voor projecten met ‘dual technologies’, , militair onderzoek, of projecten met een risico op misbruik van onderzoek.
  • Het verlenen van advies en ondersteuning aan de VUB gemeenschap met betrekking tot ‘dual technologies’ , militair onderzoek, en mogelijk misbruik van onderzoek.

De ECDMM maakt deel uit van het Legal and Ethics Office binnen het VUB-departement Research and Data Management.

You can find the English version of this page here.

Contact
Secretaris ECDMM

Telefoon
+32 2 629 21 49

E-mail
dmd@vub.be

Intranet for VUB-onderzoekers


Ga naar

Dual Technologies, Military Research & Misuse

Zijn de volgende zaken relevant voor uw activiteiten?

  • Voorwerpen, technieken, of kennis die gebruikt zou kunnen worden voor zowel militaire als civiele doeleinden.
  • Militaire voorwerpen, technologieën of kennis.
  • Militaire partners of partners werkzaam in de defensiesector.
  • Financiering vanuit militaire- of defensie-financieringsprogramma’s.
  • Voorwerpen,  technologieën of kennis die gebruikt zou kunnen worden om schade te brengen aan mensen, dieren, planten, het milieu, of eigendommen.

Zojan controleert u dan het volgende:

  • Zijn exportlicenties verplicht voor de betrokken (militaire of ‘dual technologies’) voorwerpen of kennis?
  • Eist mijn financieringsbron ethische goedkeuring voor mijn activiteiten?
  • Zijn er maatregelen die ik kan nemen om het risico op misbruik van onderzoek te mitigeren?
  • Zijn er andere ethische overwegingen van belang met betrekking tot mijn activiteit?

De ECDMM is er om u te helpen bij het beantwoorden van deze vragen. Contacteer ons zo snel mogelijk indien u van plan bent om activiteiten te ondernemen waarin ‘dual technologies’, militair onderzoek, of onderzoek met potentieel voor misbruik een rol spelen.

Samenstelling van de commissie

De samenstelling van de ECDMM wordt jaarlijks goedgekeurd door de VUB Onderzoeksraad.
De ECDMM is samengesteld uit vertegenwoordigers van de juridische,  sociale en humane wetenschappen, van het veld van wetenschap en technologie, en van de bio-wetenschappen.
De secretaris streeft een gelijke genderverdeling in de commissie na.

Deadlines & Vergaderingen

De Commissie vergadert om de twee maanden.
Informatie over de vergaderdata vindt u via de Intranet voor Onderzoekers terug.

Aanvragen indienen

Nieuwe aanvragen bestaan uit de volgende documenten:

  • Een zelfevaluatie die de mogelijke dual technologieën, militaire onderzoek en/of mogelijkheid van misbruik identificeert.
  • Een beschrijving van hoe de mogelijke problemen die blijken uit de zelfbeoordeling kunnen worden aangepakt.
  • Kopieën van de reeds verkregen exportlicenties, of een plan om de licenties te verkrijgen indien nodig.

Aanvragen moeten via de mail ingediend worden, bij: ECDMM@vub.be.

Indien u materialen moet of wil indienen die (veiligheids)gevoelig zijn, gelieve dan eerst de secretaris te contacteren voor een advies hierover.

Ethische Commissie Dierproeven

De Ethische Commissie Dierproeven (ECD) van de VUB heeft als opdracht:

  1. Het evalueren en goedkeuren van geplande en uitgevoerde dierproeven binnen de instelling.
  2. Het opstellen van criteria voor het ethisch gebruik van proefdieren.
  3. Advies verlenen aan laboratoria en proefdiergebruikers binnen de instelling inzake ethische aspecten van proefdiergebruik.
  4. Advies verlenen aan laboratoria en proefdiergebruikers binnen de instelling inzake de heersende wetgeving omtrent dierproeven.
  5. Rapporteren aan de toezichthoudende autoriteit over proefdiergebruik binnen de instelling.

 De Ethische Commissie Dierproeven bestaat uit interne en externe leden die competenties beheersen inzake:

  1. Ethiek
  2. Alternatieve methoden voor proefdiergebruik
  3. Dierengezondheid- en welzijn
  4. Onderzoekstechnieken
  5. Experimenteel design
  6. Statistische analyse

 De samenstelling van de ECD wordt jaarlijks door de Onderzoeksraad van de VUB goedgekeurd

E-mail secretariaat ECD
ecd-secretariaat@minf.be

Telefoon
+ 32 2 477 48 08

Deadlines & Vergaderdata


Bekijk hier

Voor VUB-onderzoekers


Meer info over de werking, aanvragen en de juiste formulieren kan je vinden op het intranet voor onderzoekers

Ga naar

Data Protection Office

De kans is groot dat je in het kader van je onderzoek met persoonsgegevens werkt. Dat betekent dat hierop allerlei privacy- en databeschermingswetgeving van toepassing is. Zaken zo verschillend als het versturen van emails naar collega’s, het afnemen en verwerken van enquêtes, of het analyseren van publiek beschikbare informatie die op sociale media is geplaatst, vallen allemaal onder de privacywetgeving (o.a. de beroemde “GDPR”, de General Data Protection Regulation, die vanaf 25 mei 2018 van kracht is).

Ook voor onderzoekers is het van groot belang dat zij zich bewust zijn van de manieren waarop ze omgaan met persoonlijke data en wat de consequenties hiervan kunnen zijn. Een voorbeeld hiervan is dat alle persoonsgegevens die onderzoekers verwerken zonder hier een rechtmatige grondslag voor te hebben, verwijderd moeten worden. Iedere onderzoeker dient altijd de wet na te leven en dit geldt ook op het vlak van privacy- en databeschermingsrecht. Bovendien worden wetenschap beoordeeld naar hogere standaarden van nauwkeurig en ethisch gedrag, die ervoor zorgen dat de academische gemeenschap  vertrouwd wordt en met autoriteit spreekt.

Gelukkig helpt het Data Protection Office onderzoekers bij het naleven van deze hoge standaarden en het op die manier blijven beschermen van het fundamentele recht op privacy - zonder dat de wetenschapsbeoefening hier onder hoeft te lijden.

Vragen?


Heb je vragen over privacywetgeving (zoals de GDPR) en wat dit betekent voor je onderzoek? Lees dan zeker onze FAQ: GDPR voor Onderzoekers

Ga naar

Datalek?


Denk je dat er sprake is van een datalek? Meldt dit dan onmiddellijk via onderstaande link.

Hier melden

Wat doen wij?

  • Informatie, duiding en uitleg geven over de verschillende privacy- en databeschermingswetten die van toepassing (kunnen) zijn op je onderzoek.
    Voor algemene informatie over de GDPR en de toepassing hiervan specifiek op wetenschappelijk onderzoek, bekijk dan vooral deze FAQ.
    Hierin staat ook uitleg over een aantal kernbegrippen (zoals ‘persoonsgegeven', wat precies een ‘verwerking’ is, ‘juridische grondslagen’ en ‘dataminimalisatie’) en waarom ze relevant zijn voor je onderzoeksprojecten.

  • Onderzoekers begeleiden bij het invullen van het ‘register van verwerkingsactiviteiten’.
    Iedere organisatie is wettelijk verplicht een register bij te houden met hierin een overzicht van alle verwerkingen van persoonsgegevens die plaatsvinden aan die instelling. De VUB is daarom ook verplicht om alle mogelijke manieren waarop persoonsgegevens verwerkt worden te registreren - zowel wat betreft de centrale diensten als alle onderzoeksactiviteiten.
    Onderzoekers zijn dan ook verplicht om, als ze persoonsgegevens verwerken, hun onderzoek te registreren in dit register.
    In afwachting van de implementatie van een geautomatiseerd register, kunnen onderzoekers de vragen in dit document beantwoorden en deze opsturen naar dpo@vub.be om hun onderzoek aan te melden in het register van verwerkingsactiviteiten.

  • Het ondersteunen en begeleiden van onderzoekers bij het ‘GDPR-compliant’ maken van hun onderzoek.
    We geven regelmatig infosessies op faculteiten, vakgroepen en onderzoeksgroepen om onderzoekers te informeren over de rechten, plichten en risico’s die hierbij komen kijken. Belangrijke risico's zijn bijvoorbeeld de aansprakelijkheid van de universiteit, of het moeten verwijderen van waardevolle onderzoeksdata. Zit je met een vraag over privacy en databescherming of lijkt het je een goed idee als één van ons een presentatie geeft voor jouw faculteit, vakgroep of onderzoeksgroep, stuur dan een mailtje naar dpo@vub.be.

  • Het ter beschikking stellen van documenten die gebruikt kunnen worden in het kader van onderzoek.
    Bv: templates voor toestemmingsformulieren (“informed consent forms”), templates van verwerkersovereenkomsten en andere contracten die tussen verschillende instellingen afgesloten moeten worden wanneer persoonsgegevens gedeeld wordt tussen instellingen, en het formulier om je onderzoek aan te melden in het register van verwerkingsactiviteiten.
    Ga naar R&D-intranet voor templates.

  • Het beoordelen en behandelen van ‘datalekken’.
    Denk je dat er sprake is van een datalek? Meld dit dan direct, via de Service Now helpdesk: https://vub.service-now.com/sp/?id=landing

  • Het beoordelen en behandelen van verzoeken van individuen met vragen of klachten over de verwerking van hun persoonlijke gegevens (Bv. vragen om inzage, portabiliteit of verwijdering van deze gegevens) 
    Omdat privacy en databescherming een fundamenteel recht is voor iedere burger, heeft ook iedereen die meewerkt aan wetenschappelijk onderzoek bepaalde rechten - zoals het recht op inzage in de verzamelde gegevens of het recht op gegevenswissing. Deze rechten zijn echter lang niet altijd van toepassing. Als er zich iemand meldt met een dergelijke vraag, geef dit dan direct door aan dpo@vub.be alvorens hier zelf op in te gaan.

Intellectueel Eigendomsrecht?


Advies over auteursrecht, portretrecht, copyright, ... Deze vragen worden behandeld door onze collega's van TechTransfer.

Mail

Research Data Management?


Het geven van advies met betrekking tot onderzoeksdata management, het opstellen van een data management plan en de PURE onderzoeksdatabase

Klik hier

Open Acces & Open Science?


Mail naar Research & Datamanagement

Mail

Ethiek & Integriteit?


Het adviseren, begeleiden en behandelen van vragen en klachten op het gebied van wetenschapsethiek en wetenschappelijke integriteit

Klik hier

Data Sharing Agreements?


Het opstellen, verbeteren en controleren van (delen van) contracten tussen de VUB en een andere instelling, m.b.t. persoonsgegevens.

Mail

Informatieveiligheidsbeleid van VUB?


Hiervoor kunt u terecht bij onze veiligheidsconsulent / chief information security officer: ciso@vub.be

Klik hier

Contactpunt Access & Benefit Sharing

Opdracht

Het  VUB Contactpunt voor Access & Benefit Sharing is verantwoordelijk voor het volgende:

  • VUB onderzoekers ondersteunen met het naleven van het Protocol van Nagoya (volledige titel: The Nagoya Protocol on Access to Genetic Resources and the Fair and Equitable Sharing of Benefits Arising from their Utilization (ABS) to the Convention on Biological Diversity).
  • VUB onderzoekers ondersteunen in andere aspecten van eerlijkheid en verdeling van voordelen met betrekking tot onderzoeksprocessen en resultaten.

Het Contactpunt is lid van het VUB Legal & Ethics Office, dat deel uitmaakt van het departement Research & Data Management (R&D).

Contact
Secretaris contactpunt ABS

Telefoon
+32 2 629 21 49

E-mail
nagoya@vub.be

Access & Benefit Sharing en het Nagoya Protocol

België is partij bij het Protocol van Nagoya. Het gevolg hiervan is dat alle VUB onderzoekers de verplichting hebben om het protocol na te leven. Het protocol is van toepassing opalle genetische middelen die onder de Convention on Biological Diversity (Het Verdrag Inzake Biologische Diversiteit) vallen en op traditionele kennis die hier aan gerelateerd is.

Gebruikt u genetische middelen en/of hier aan gerelateerde kennis in uw onderzoek? Zoja, dan moet u het volgende checken:

  • Vallen de middelen binnen het toepassingsgebied van het Protocol van Nagoya?
  • Wie moet ik om toestemming vragen  om toegang tot de middelen te verkrijgen?
  • Met wie ga ik de voordelen die voortvloeien uit het onderzoek delen?
  • Met wie maak ik afspraken met betrekking tot deze voordelen?
  • Welke procedures heb ik nodig om de naleving van de afspraken te verzekeren?

Het Contactpunt voor Access & Benefit Sharing is er om u te helpen bij het beantwoorden van deze vragen. Contacteer ons daarom zo snel mogelijk als u van plan bent om genetische middelen te gebruiken in uw onderzoek.

Andere ondersteuning voor Fairness and Benefit Sharing

Het Contactpunt biedt ook ondersteuning in de volgende zaken:

  • Andere wet- en regelgeving met betrekking tot access & benefit sharing, zowel nationaal als internationaal.
  • Billijkheid in andere soorten onderzoek die niet met genetisch materiaal werken.

Nuttige informatie

Protocol van Nagoya

  • Het Protocol van Nagoya en Het Verdrag Inzake Biologische Diversiteit: hier 
  • De Access and Benefit Sharing Clearing House: hier 
  • Een tool om te checken of uw onderzoek onder het Protocol van Nagoya valt: hier

Andere 

Global Code of Conduct for Research in Resource Poor Settings