Met de ambitie om voor 2050 klimaatneutraal te worden, en een radicaal duurzame universiteit te zijn, blijft VUB een voortrekker. Projecten in onderwijs en onderzoek, maken die ambitie ook concreet en bereiden ons voor op de uitdagingen van morgen. Het interdisciplinaire vak Sustainability, de Klimaatbootcamps, en het Green Impact-project zijn daarvan het bewijs. Tal van onderzoeksprojecten ondersteunen duurzaamheidsinnovatie, en de stem van onze experten klinkt steeds luider.
Zelf het goede voorbeeld geven
Om de VUB-ambities te halen, is elk jaar een reductie van 3% van onze klimaatimpact nodig. Om die evolutie op te volgen, wordt iedere twee jaar de klimaatimpact van onze organisatie gemeten. De absolute stijging van onze impact de afgelopen jaren is het gevolg van de forse groei van de VUB. Maar ook per student steeg de uitstoot met 18%. Toch blijven we niet bij de pakken zitten. Heel wat diensten geven samen handen en voeten aan de klimaatambities van de VUB.
Energiebeheer en mobiliteit op goede weg
âDe VUB bespaarde ondanks de campusuitbreiding en bouwprojecten in de periode 2016-2018 2% op energie, maar dat had eigenlijk jaarlijks 3% moeten zijnâ, vertelt energiecoördinator Jeroen Willems. Hij ziet nog heel wat kansen in een vernieuwing van oude onderzoeksapparatuur, de installatie van zonnepanelen, de aankoop van groene stroom en samenwerking. âVerschillende diensten installeren afzonderlijke koel- en verwarmingstoestellen, en daarbij gaan heel wat schaalvoordelen verlorenâ.
Het woon-universiteitsverkeer tekent voor ongeveer een vierde van onze klimaatimpact. âSteeds meer VUBâers wonen in Brussel, en de fiets wint aan populariteit. Op het vlak van âstappen, trappen en openbaar vervoerâ zijn we werkelijk een voorbeeldorganisatie,â zo belicht mobiliteitscoördinator Rebecca Lefevere de positieve kant. âTegelijk wordt de totale afgelegde afstand steeds groter. We blijven een pendeluniversiteit. En ja, het aantal autoâs kan verder omlaag.â
ABC-reisbeleid en campusmasterplan
âOok onze internationale context heeft een prijsâ, vertelt prof. Cathy Macharis. âOp het reisgedrag van onze studenten hebben we voorlopig weinig impact, maar aan de dienstreizen van het personeel, ongeveer 14% van onze totale klimaatimpact, gaan we iets doen.â Op dit moment wordt de implementatie van het ABC-reisbeleid voorbereid: âavoidâ, âbook an alternativeâ en âcompensateâ.
âWe zullen inzetten op videoconferencing voor internationale meetings om de verplaatsing te vermijden en onder zes uur reistijd nemen we best de treinâ, vervolgt prof. Macharis voorzitter van de VUB-Duurzaamheidsadviesraad. Ook CO2-uitstoot zal gemakkelijk gecompenseerd kunnen worden. Daarvoor zal VUB vanaf medio 2020 met een reisagentschap samenwerken.
Een toekomstbestendige aanpak
De âSustainable Development Goalsâ van de Verenigde Naties zijn steeds vaker het âframeworkâ voor het duurzaamheidsbeleid. Het kader biedt houvast, geeft ons richting en maakt de link tussen duurzaamheid en de maatschappij duidelijk. Op Duurzame Dinsdag legde beleidsmedewerker Chris Beirens een eerste vertaalslag naar het strategisch plan van de VUB voor.
Dat het echter niet bij plannen mag blijven, onderstreepte transitie-expert Waldo Galle. âWanneer plannen eindelijk geschreven zijn, moet je ze vaak al bijsturen aan de snel veranderende realiteit. Bovendien is de VUB een traag schip met vele kajuiten, waarvan niemand echt begrijpt hoe het vaart. Daardoor kan je niet top-down te werk gaan, maar moet je al doende leren wat werkt.â
Het succesverhaal van het VUB-studentenrestaurant bewijst dat deze hands-on aanpak werkt. âMeer maaltijden serveren, met een kleinere CO2-uitstoot het kan dankzij een ruim vegetarisch en vegan aanbod, en het inzetten op duurzame visvangstâ, aldus Rebecca Lefevere. Dankzij een sterke visie, praktische experimenten en de wil om daaruit te leren, legde het restaurant een mooi traject af.