SolidLab onderzoekt de ontwikkeling, adoptie en nieuwe verdienmodellen van persoonlijke datakluizen

LEUVEN, 4 januari 2022 ā€” Imec, ā€˜s werelds meest toonaangevende onderzoeks- en innovatiehub op het vlak van nano-elektronica en digitale technologie, kondigt de oprichting aan van het interuniversitaireĀ SolidLab Vlaanderen. Imec-onderzoekers aan verschillende Vlaamse universiteiten, waaronder de VUB, zullen zich de komende vier jaar toeleggen op technologisch, maatschappelijk en toegepast onderzoek rond de ontwikkeling van gedecentraliseerde datakluizen als bouwsteen van een innovatieve datagedreven economie in Vlaanderen.

Vlaamse bedrijven kunnen vandaag moeilijk concurreren met internationale internetgiganten omdat ze moeilijk toegang kunnen krijgen tot data. Nochtans heeft de Vlaming weinig vertrouwen in de internationale bedrijven die de datawedloop gewonnen hebben. De laatste imec.digimeter leert dat 67 procent van de Vlamingen zich stoort aan het gebrek aan transparantie bij bedrijven die data over hen verzamelen. 55 procent van de Vlamingen is bezorgd dat de websites en apps die ze gebruiken hun persoonlijke gegevens niet veilig bewaren. 68 procent zou graag meer controle krijgen over die gegevens, en een toenemend aantal Vlamingen is ervan overtuigd dat ze data willen delen als daar iets tegenover staat.

Prof. Ruben Verborgh (imec/UGent) werkt samen met Tim Berners-Lee, de uitvinder van het world wide web, al enkele jaren aan een oplossing: Solid. Het idee achter Solid is om apps en data van elkaar los te koppelen. Het middel daartoe is een gedecentraliseerde datakluis waarin mensen hun persoonlijke gegevens kunnen opslaan, zodat ze daarna zelf kunnen beslissen met wie ze die delen. Solid kan een disruptief vernieuwende dienstverlening helpen uitbouwen in onder meer de media, in de zorg en voor overheidsdiensten. Door Solid bijvoorbeeld te koppelen aan het Burgerprofiel hoef je de gegevens die lokale besturen nodig hebben voor administratieve doeleinden slechts Ć©Ć©n keer op te slaan in een eigen datakluis. Wanneer je vervolgens wordt gevraagd naar rijksregisternummer, geboortedatum, adres, diploma's, loopbaan, leningen, enzovoort, kan je alle velden automatisch laten invullen. Solid kan je ook controle geven over het kijkprofiel dat de openbare omroep aan het opbouwen is en je zou er bovendien voor kunnen kiezen om die data te delen met andere streamingdiensten. Of je zou verschillende routeplanningapps kunnen laten werken op de mobiliteitsgegevens die je hebt opgeslagen in jouw datakluis. En voor doeleinden rond gepersonaliseerde gezondheidszorg zou je zowel je klinische data als data van fitness tracking-toestellen kunnenĀ 

verzamelen en kiezen met wie je die wil delen. Het gevolg is steeds hetzelfde: data zitten niet meer opgesloten bij een handvol grote spelers, maar worden ingezet als herbruikbare grondstof door alle organisaties die je in vertrouwen neemt. Het opnieuw gelijk trekken van het speelveld opent enorme opportuniteiten voor Vlaamse bedrijven.

Om dergelijke grootschalige paradigmaverschuiving in de data-economie te kunnen realiseren, moeten er evenwel nog diverse technologische en maatschappelijke vragen beantwoord worden. Zijn burgers en bedrijven klaar om datakluizen te omarmen? Hoe laten we applicaties zo vlot mogelijk op Solid draaien? Wat zijn de potentiƫle verdienmodellen?

Om deze interdisciplinaire onderzoeksuitdaging aan te gaan, hebben imec-onderzoeksgroepen aan de UGent (IDLab en MICT), de VUB (SMIT) en de KU Leuven (COSIC en DistriNet) hun krachten gebundeld onder de naam ā€˜SolidLab Vlaanderenā€™. PIXLES (UGent) en CiTip (KU Leuven) vervoegen het nieuwe consortium voor het juridisch onderzoek. De Vlaamse regering investeert 7 miljoen euro voor de eerste twee jaar van dit vierjarige project. SolidLab zal nauw samenwerken met het agentschap Digitaal Vlaanderen en met het datanutsbedrijf dat dit voorjaar wordt opgericht. Ā De onderzoekers zullen hun ontwikkelingen vrij beschikbaar stellen in de vorm van white papers, wetenschappelijke publicaties en open source software. Om de opgebouwde kennis op een optimale manier te laten doorstromen naar de industrie, worden collaboratieve onderzoeksprojecten opgezet met technologieproviders, datagebruikers en app-ontwikkelaars. Er wordt ook een Software Development Kit ontwikkeld die bedrijven toelaat om op een eenvoudige wijze data te lezen en te schrijven van en naar de datakluis. Aangezien het gebruik van datakluizen voor de meeste mensen een nieuw gegeven is, zal er bovendien belang besteed worden aan de ontwikkeling van een goede gebruikersinterface. In tegenstelling tot de verwarrende privacyvragen (cookie- en consentboodschappen) die mensen vandaag krijgen als ze een website bezoeken, moet het onderliggende systeem duidelijk aantonen welke data wel of niet gedeeld worden. Ā 

ā€œWe willen tools aanreiken om burgers meer controle te geven over hun eigen data zodat ze meer vertrouwen krijgen in digitale technologie en zodat de bedrijven die ze vertrouwen competitiever kunnen worden. We zijn ervan overtuigd dat SolidLab kan bijdragen aan een omwenteling die burgers bewuster laat omgaan met data en tegelijk zuurstof creĆ«ert voor meer innovatie in de data-economieā€, zegt prof. Piet Demeester(imec/UGent), hoofd van SolidLab Vlaanderen.

"SolidLab zal een belangrijke rol spelen bij het onderzoeken van nieuwe vragen die zich stellen naarmate Solid-ecosystemen over de hele wereld opschalen", zegt Sir Tim Berners-Lee, de uitvinder van het world wide web en CTO van datakluisbedrijf Inrupt. "Inrupt kijkt ernaar uit om samen te werken met SolidLab, in Vlaanderen en daarbuiten."

Over imecĀ 

Met meer danĀ 5.000 medewerkers van overal ter wereld, topwetenschappers en experten in verschillendeĀ onderzoeksdisciplines, een zeer geavanceerde R&D infrastructuur, en een uitgebreid partnernetwerk van wereldleiders uit deĀ hightech-industrie,Ā farma, ICT, ... Vlaamse en internationale bedrijven,Ā start-ups, de academische wereld en kenniscentra, is imec ā€˜s werelds grootste onafhankelijke onderzoekscentrum in nano-elektronica en digitale technologie.Ā ImecsĀ onderzoek omvat geavanceerde halfgeleidertechnologie en siliciumfotonica, oplossingen voor slimme gezondheidzorg, duurzame energie, duurzame mobiliteit en slimme steden, artificiĆ«le intelligentie, 5G-communicatie en sensortechnologieĆ«n en nog veel meer.

Imec zet zijn expertise en industrieel netwerk ook in om duurzame maatschappelijke impact in Vlaanderen te creĆ«ren. Zo ondersteunt imec zowel kleinere organisaties die over beperkte R&D-middelen beschikken alsĀ grotereĀ bedrijven in hun innovatieproces. Imec draagt als strategisch onderzoekscentrum en actieve speler in netwerkorganisaties en sectorfederaties bij aan het innovatienetwerk in Vlaanderen door de publieke sector, overheden en bedrijven in Vlaanderen samen te brengen, de uitwisseling van open data mogelijk te maken, en kennisuitwisseling te stimuleren.Ā 

ImecĀ heeft zijn hoofdkantoor in Leuven, onderzoeksgroepen verspreidĀ over de Vlaamse universiteiten,Ā in NederlandĀ enĀ de VS, en vertegenwoordiging in China, Taiwan,Ā Japan en India.Ā InĀ 2020 bedroegenĀ deĀ bedrijfsopbrengstenĀ vanĀ imec 680 miljoen euro.Ā 

Meer informatie:Ā www.imec.beĀ