“Ik werk aan een wereld waarin mens en machine elkaar versterken met wiskunde”
Ann Dooms
Professor Wiskunde & Data Science
“Mijn fascinatie voor wiskunde startte in 1995, toen ik in de krant las over de Britse wiskundige Andrew Wiles die de Laatste Stelling van Fermat had bewezen - wiskundig wereldnieuws. Ik studeerde toen Latijn-Wiskunde en besefte voor het eerst dat wiskunde niet af is: soms moet je, om een probleem op te lossen, nieuwe wiskunde uitvinden. Een bezoek aan de infodag van de VUB overtuigde me definitief, door de rigoureuze aanpak, de passie van de professoren en de vele toekomstmogelijkheden. Wiskunde is en blijft een van de meest duurzame studierichtingen: de kennis blijft geldig, en de vaardigheden zijn essentieel in een snel veranderende maatschappij.
Vandaag ben ik professor en leid ik de onderzoeksgroep Wiskunde & Data Science, met zo’n zeventig leden. Mijn expertise ligt in wat wij digitale wiskunde noemen, namelijk de theoretische basis voor patroonherkenning op computers, en dus in het bijzonder voor AI. Digitale data - zoals tekst en beeld - hebben wiskundige representaties waarmee je structuur kunt blootleggen. Met mijn team ontwikkelen we wiskundige methodes om complexe of tijdrovende taken te automatiseren in economisch en maatschappelijk relevante toepassingen.
Een belangrijk toepassingsgebied is AI voor medische beeldverwerking. Samen met het Centrum voor Reproductieve Geneeskunde van het UZ Brussel werken we aan AI-technieken om de kwaliteit van rijpe eicellen te modelleren aan de hand van microscopische beelden. Dit heeft een grote impact op vrouwen met kanker, die vóór hun behandeling eicellen laten invriezen, maar vandaag vaak geen duidelijkheid krijgen over of die eicellen een goede kans op zwangerschap bieden. Daarnaast werken we ook met de Koninklijke Bibliotheek van België aan AI-algoritmes om tekst uit oude, beschadigde documenten te halen en te koppelen aan beeldmateriaal - een aanpak die ook bedrijven helpt om complexe documentstromen te automatiseren. Door abstract te werken zijn onze resultaten namelijk breder inzetbaar.
“Een goede kennis van wiskunde doet jongeren sterker staan in het leven en laat hen de taal begrijpen die hun smartphone spreekt in de algoritmes van vandaag en morgen”
Naast mijn onderzoek geef ik les in verschillende opleidingen en zetel ik in commissies voor onderzoek, onderwijs en defensie. Als voorzitter van de onderwijscommissie van de European Mathematical Society zet ik me in om de kern van goed wiskundeonderwijs via webinars tot in de klas te brengen. Een goede kennis van wiskunde doet jongeren sterker staan in het leven en laat hen de taal begrijpen die hun smartphone spreekt in de algoritmes van vandaag en morgen die erop draaien. Daarom deel ik mijn expertise ook via lezingen, boeken en maandelijkse columns in EOS Wetenschap en De Tijd.
Een belangrijke sprong in mijn carrière gebeurde toen ik na een postdoc in de wiskunde de mogelijkheid kreeg om mijn onderzoek toe te passen in beeldauthenticatie bij de Ingenieurswetenschappen. Ik kwam zo in contact met Ingrid Daubechies, wereldberoemd wiskundige door haar wavelets voor beeldcompressie. Samen ontwikkelden we algoritmes voor het authentiseren van schilderijen, op basis van het werk van kunstenaars zoals van Gogh, Gauguin en de gebroeders Van Eyck. Die ervaring gaf mijn onderzoek naamsbekendheid, terwijl ik me realiseerde hoe breed de toepassingen van patroonherkenning konden zijn.
Op vlak van onderzoek wil ik bijdragen aan de slimme algoritmes van morgen die de mens bijstaan in het oplossen van problemen die echt het verschil maken. Nieuwe ontwikkelingen, zoals neuro-symbolische AI, die taalmodellen koppelt aan symbolisch redeneren om bijvoorbeeld het opstellen van bewijzen te automatiseren, maken mij alvast erg enthousiast voor de toekomst.
Wat mij blijvend inspireert, zijn wiskundigen die nieuwe paden durven verkennen. Naast Andrew Wiles en uiteraard Ingrid Daubechies, denk ik zeker ook aan Alan Turing - de computerpionier wiens werk ik ooit belichtte in een Canvas-reportage - én aan Ada Lovelace, de wiskundige die lang vóór computers bestonden al een computerprogramma schreef en Turing inspireerde. Hun werk ligt aan de basis van mijn eigen carrière: ik begon mijn onderzoek in de algebra zoals Wiles en gebruikte deze expertise voor het ontwikkelen van digitale wiskunde, voortbouwend op het werk van Daubechies en geschikt voor de machine geboren uit de ideeën van Lovelace en gerealiseerd door Turing.”
BIO
Ann Dooms is professor wiskunde en data science en leidt de onderzoeksgroep Wiskunde & Data Science. Haar expertise ligt in digitale wiskunde, de theoretische basis voor patroonherkenning met een computer, met toepassingen in medische beeldverwerking, document- en schilderijanalyse, cryptografie en artificiële intelligentie. Daarnaast is ze actief in diverse bestuursfuncties waaronder voorzitter van de onderwijscommissie van de European Mathematical Society, vice-voorzitter van de wetenschappelijke raad van BELSPO en van Defensie, en schrijft ze regelmatig over wiskunde voor een breed publiek.
In een snel veranderende wereld is onafhankelijke, wetenschappelijk onderbouwde duiding onmisbaar. Ann staat journalisten en redacties te woord met heldere analyse en context bij actuele thema’s, binnen haar expertise.
Zij is wetenschap. Jij maakt het mogelijk.
Deze campagne is meer dan een eerbetoon. Het is een uitnodiging om stil te staan bij de rol van vrouwelijke wetenschappers en bij de obstakels die zij nog steeds moeten overwinnen om hun talent volledig te kunnen inzetten. Maar zichtbaarheid alleen is niet genoeg. Vrouwen zijn in onderzoek nog steeds ondervertegenwoordigd, krijgen minder kansen en ervaren vaker drempels in hun academische carrière.
Met jouw gift help je vrouwelijke onderzoekers om hun werk verder te zetten, nieuwe inzichten te ontwikkelen en oplossingen te vinden voor de uitdagingen van morgen.
